Ou Griekeland Ou Griekeland en Helena van Troje soos gespeel deur die beelskone Rosanna Podesta in die klassieke rolprent Helen of Troy
Wieg van die Westerse beskawing

D

IE merkwaardige Grieke van weleer... hoeveel is ons nie vandag aan hulle verskuldig nie! Hulle is die mees gevierde nasie van die Oudheid, want hul prestasies en kundighede vorm die grondslag van die Westerse beskawing.

Hierdie lewenskragtige, avontuurlike en vryheidsliewende mense, wat so uitmuntend prakties en intellektueel vernuftig was, het met hul kunswerke, argitektuur, dramas, letterkunde en filosofiese konsepte die wonderlikste fondamente geskep waarop ons vandag steeds voortbou.

Maar dit is nog lank nie al nie. Ook hooggeŽerde moderne instellings, begrippe en beginsels soos die demokrasie, burgerregte en die vryheid van spraak en godsdiens het hul beslag by die ou Grieke gekry. Boonop het hulle groot ontdekkings op die gebiede van die sterrekunde, fisika, wiskunde en die geneeskunde gedoen. Die eerste eksperimentele wetenskaplikes was Grieke.

Ou Griekeland was die antieke beskawing wat om die EgeÔese See tot stand gekom en regdeur die Griekse skiereiland versprei het. Op sy toppunt het dit tot by SiciliŽ en ItaliŽ in die weste gestrek, en deur Klein-AsiŽ en om die Middellandse See na die ooste en suide.

Die Griekse wÍreld, wat deur die Grieke Hallas genoem is, was ín kulturele eenheid, maar was nooit staatkundig in ín enkele onafhanklike moondheid verenig nie. Trouens, dit is eers onder ín enkele regering gebring toe dit in die tweede eeu nC ín deel van die Romeinse Ryk geword het.

Die Griekse beskawing het later tot stand gekom as die beskawings in die valleie van die Eufraat en die Nyl, maar vroeŽr as diť van Rome. Ou Griekeland se bloeityd was veral in die vyfde en vierde eeu vC, maar sy invloed het regdeur die tydperk van Romeinse oorheersing sterk gebly.


'n Kaart van Ou Griekeland met sekere belangrike plekke en streke


Hoe Ou Griekeland ontstaan het

GRIEKELAND, met sy talle hawens, baaie, golwe en eilandkettings was van die begin af ín land van seevaarders. Die vroeŽ beskawing wat om die EgeÔese See ontstaan het, moontlik vanweŽ kolonisasie deur die FeniciŽrs, het voordeel getrek uit kontakte met die ouer kulture van MesopotamiŽ en Egipte.

MinoÔese en Miceense beskawings: Die eiland Kreta was die spil van die vroegste EgeÔese beskawing, wat as die MinoÔese beskawing bekend staan en genoem word na Minos, ín legendariese koning van Kreta. Die MinoÔese beskawing het omstreeks 2500 vC ontwikkel en teen die middel van die sestiende eeu vC die EgeÔese wÍreld oorheers. Sy belangrikste stad was Knossos. Die MinoŽrs het baie EgeÔese eilande gekoloniseer en stede aan die kus van Klein-AsiŽ en in Griekeland gestig.

Op die Griekse hoofland het ín ander beskawing ontwikkel uit die vermenging van die plaaslike inwoners, wat volgens antieke geskrifte Pelasgers genoem is, en die AcheŽrs (of Achajers), stamme wat uit die noorde soontoe getrek het. Die AcheŽrs het die heersersklas geword waar hulle hulle ook al gevestig het. Hul vernaamste stad was Micene.

In die 1400ís vC is die MinoÔese eiland Thera vernietig deur ín vulkaniese uitbarsting wat ook groot verwoesting op Kreta aangerig het. MinoÔese vlugtelinge kon toe hul hoŽre kutuur na die Miceense Grieke gebring het.

Die AcheŽrs het tot die Indo-Europese taalfamilie behoort. In Griekeland het drie dialekte ontwikkel en die inwoners is mettertyd daarvolgens geÔdentifiseer. Die EoliŽrs het in ThessaliŽ en Sentraal-Griekeland gewoon, die IoniŽrs in BeosiŽ, Attika en Eubea, en die ArkadiŽrs in die Peloponnesus.

Die HeroÔese, of Homeriese, tydperk: Teen 1200 vC was die Grieke reeds aan die handel drywe. Een van die stede waarmee hulle sake gedoen het, was Troje (of Ilium) in Klein-AsiŽ. Onmin het ontstaan en omstreeks 1194 vC het die Grieke Troje beleŽr, wat tien jaar later tot oorgawe gedwing is. Die Trojaanse Oorlog was die laaste groot veroweringsoorlog van die Miceense tydperk. Eeue later was dit die onderwerp van twee epiese gedigte, die Ilias en Odussee, wat deur Homerus geskryf sou gewees het. (Niks is bekend omtrent die persoon Homerus nie en baie geleerdes wil nie maklik glo dat ín enkele mens die twee eposse kon geskep het nie.)  In hierdie eposse het inligting oor die helde, plekke, gebruike en gelowe van die laaste stadium van die Miceense beskawing behoue gebly.

Trojaanse perd  
  

Die Trojaanse perd

LINKS: Die Trojaanse Oorlog is lank as niks anders as ín legende beskou nie, maar geleerdes het later op grond van argeologiese vondste aanvaar dat dit werklik gebeur het. Presies wat waar en wat verdigsel is, kan egter nie so maklik uit die behoue geskrifte afgelei word nie, want die ou Griekse oorlewerings is vermeng met die mitologie. Na wat vertel word, het die Grieke ín manier gevind om die stad Troje binne te gaan deur ín reuse-houtperd te bou wat hol van binne was en waarin gewapende manne weggekruip het. Die Trojane het die perd voor hul stadshek gevind en dit in die stad ingesleep. Daardie nag het die gewapende manne uit die perd geklim en die stadshek vir die res van die Grieke oopgemaakómet die gevolg dat Troje verwoes is.

Doriese verowering: Nog ín groot golf van Indo-EuropeŽrs het omstreeds 1100 vC in die Griekse skiereiland ingespoel. Hulle was die DoriŽrs, barbaarse stamlede wat alles in hul pad verwoes het. Micene is aan die brand gesteek en die laaste spore van die ou MinoÔese kultuur is vernietig. Baie van die AcheÔese bevolking het na die EgeÔese eilande en Klein-AsiŽ gevlug, waar hulle Griekse stede gestig hetódie EoliŽrs in die noordelike deel van die eilande en aan die kus, die IoniŽrs in die middel. Die DoriŽrs self het die suide beset. Attika was die enigste deel op die hoofland wat nie deur die Doriese inval geraak is nie.

Die volgende sowat drie eeue word dikwels die Donker Eeue van Griekeland genoem. Dit was ín tyd van oorlogvoering en omswerwinge. Daar is feitlik geen optekening van wat in hierdie tydperk gebeur het nie. Een uiters belangrike ontwikkeling was egter die invoering van die Feniciese alfabet. Die Grieke het dit verbeter en dit uiteindelik, via Rome, aan die Westerse wÍreld deurgegee.

Wat ook van belang is, is dat die verskillende elemente van die bevolking geleidelik tot een nasie versmelt het. Die Griekeóof Hellene, soos hulle hulself genoem hetówat van die sewentiende eeu vC in die geskiedenis verrys het, het dieselfde taal, godsdiens en oorleweringe gehad.

Ontwikkeling van die stadstate

GRIEKELAND is ín land van talle klein valleie. Namate stede ontwikkel het, het elkeen ín stadstaat geword, ín eie gemeenskap omring deur ín beperkte hoeveelheid landbougrond binne ín muur van berge. Onder die eerste stadstate was Athene, Korinthe, Argos, Sparta en Thebe.

Aanvanklik is ín stadstaat deur ín koning regeer, wat deur ín raad bygestaan is. Teen die einde van die Griekse Donker Eeue het die monargieŽ meestal plek gemaak vir groepsbesture deur die aristokrasie. Soms sou een man hom die bewind toeŽien en alleen heers. Hy sou bekend staan as ín tiran, dit wil sÍ ín diktator. Party tiranne was uitstekende heersers, bemind by hul onderdane.

Tydperk van kolonisasie: Die klipperige grond van Griekeland en Klein-AsiŽ kon nie langer ín groeiende bevolking onderhou nie. In die agtste eeu vC het die avontuurlike Grieke kolonies in nuwe, onbewoonde gebiede begin stig. Elke kolonie was onder die beskerming van ín stadstaat, maar is toegelaat om homself te bestuur.

Griekse kolonies is in MacedoniŽ en ThraciŽ langs die EgeÔese noordkus, om die See van Marmora en aan die suidelike oewer van die Swart See gevestig; aan die Afrika-kus in LibiŽ; in SiciliŽ en ItaliŽ tot so ver noord as die Baai van Napels; en op SardiniŽ, Korsika en die kuste van Frankryk en Spanje.

Istanbul (wat deur die Grieke Bisantium genoem is), Ben≠gasi (Berenice), Napels (Neapolis) en Marseilles (Massilia) het as Griekse kol≠onies begin. Die ekonomie is dermate deur die kolonies versterk dat Griekse stede spoedig fluks aan die handel drywe was met Egipte, FeniciŽ, LidiŽ, MesopotamiŽ, asook met die Italiane, Etruskers, GalliŽrs en IberiŽrs.

Ioniese kultuur. In Klein-AsiŽ was IoniŽ (die streek waarin die IoniŽrs hulle gevestig het) uitsonderlik goed geleŽ vir handelsverkeer. Die Ioniese stadstate was nie net voorspoedig nie, maar vanweŽ die noue kontak met hul bure is kulturele ontwikkelinge uit buurlande in die Griekse samelewing ingevoer. Dit het skrif uit FeniciŽ ingesluit; geldmunting uit LidiŽ; ín stelsel van mate en gewigte uit BabiloniŽ; en verbeterde metodes van metaalbewerking en weef, asook kennis van die wiskunde en sterrekunde uit Egipte.

Westerse filosofie het in IoniŽ begin met Thales, ín geleerde wat in die middel van die sewende eeu vC gebore is. Belangrike vorderings in die wiskunde en sterrekunde is deur Ioniese filosowe gemaak. Kuns, beeldhouwerk en die letterkunde het floreer. In die middel van die sesde eeu is IoniŽ deur Croesus, die koning van LidiŽ, verower.

Sparta en Athene: Sparta, in die Pelo≠ponnesus, was die vernaamste stad van LakoniŽ, waar die plaaslike bevolking deur die Doriese verowering tot slawerny verneder is. Die Spartane het hul heerskappy oor die naburige MesseniŽ uitgebrei. Sparta het min tot die Griekse artistieke en intellektuele ontwikkeling bygedra, maar dit het die grootste en sterkste van die stadstate geword.

Trouens, die woord Spartaans beteken vandag nog ''dapper; gehard; afkerig van weelde''óeienskappe wat ín krygsman in die streng militÍre stelsel van Sparta moes kenmerk. Seuns en jong mans van sewe tot twintig is deur fisieke oefeninge hard gemaak en moes krygsdiens verrig totdat hulle sestig was. Sodoende was ín leŽr van opgeleide soldate te alle tye slaggereed.

Nie-burgers in Sparta was ůf perioikoi ůf helote. Die perioikoi was vry manne wat, ofskoon hulle nie die regte van die burgers gehad het nie, toegelaat is om handel te dryf en in die leŽr te dien.

Helote was die afstammelinge van die gebied se oorspronklike bewoners. Hulle het die grond bewerk en al die swaar werk vir hul Spartaanse heersers gedoen.

Athene, die belangrikste stad van die distrik Attika, het stadig ontwikkel. Omstreeks 594 vC het die digter-soldaat Solon die magte van ín tiran ontvang. Hy het die wette hervorm, die regte van die bevolking vergroot en ín ekonomie gevestig wat op handel en nywerheid gegrond is.

Maatskaplike hervormings is onder die tiran Pisistratus voortgesit. Met die Ioniese kultuur as inspirasie, het die drama, digkuns en kuns begin floreer. Handel het Athene voorspoedig gemaak. ín Stelsel van selfregering is omstreeks 507 onder Kleisthenes ingestel. Athene het die toonaangewende stad in Griekeland op die gebiede van politieke, intellektuele en artistieke ontwikkeling geword.

Die Atheense tydperk

HOEWEL die Griekse stadstate baie redes gevind het om teen mekaar oorlog te maak, het atletiek en godsdiens hulle in hul feeste verenig, soos met hul Olimpiese Spele. Buurstate sou ín raad vorm om sulke byeenkomste te reŽl.

Die Persiese OorloŽ (490-479 vC): In die middel van die sesde eeu vC het Cyrus die Grote van PersiŽ vir LidiŽ en IoniŽ verower. Die opmars van sy skoonseun Darius die Grote tot in ThraciŽ het tot die Persiese OorloŽ gelei.

In hul eerste inval in Griekeland is die Perse deur die Atheners onder Miltiades by Marathon verslaan (490 vC). Omdat hy verdere konflikte verwag het, het die Atheense leier Themistocles ín groot vloot begin opbou. ín Tweede Persiese inval in 480 is deur Darius se seun Xerxes gelei. By die bergpas Thermopilae het ín mag van Sparta, Thespiae en Thebe heldhaftig maar tevergeefs teen ín groot Persiese oormag probeer weerstand bied. Die Perse het Athene ingeneem en aan die brand gesteek.

Die Griekse vloot het skuiling gesoek by die eiland Salamis, waar ín beslissende oorwinning oor die Persiese vloot behaal is (480 vC). Die oorblywende Perse is deur die magte onder die Spartaanse bevelvoerder Pausanias en die Atheners Xanthippus en Aristides verslaan. Die geskiedkundige Herodotus het sy belangrikste werk aan ín verslag oor die Persiese OorloŽ gewy.

Perikles en die Atheense Ryk: Omstreeks 460 vC het die staatsman en redenaar Perikles die hoof van die Atheense demokratiese party geword, waarna hy dertig jaar lank prakties die heerser van Athene sou wees. Hy is by wyse van ín volkstemming verkies en die algemene vergadering het sy wense uitgevoer. Die Atheense regering was in diť tyd ten volle demokraties, in die destydse sin van die woord. Sparta, stewig onder aristokratiese bestuur, het hierdie demokrasie as ín bedreiging vir sy eie regeringstelsel beskou.

Athene was imperialisties en outokraties in sy buitelandse beleid. Hy het die Deliese Bond oorheers, ín bondgenootskap van EgeÔese stede wat vir hul gemeenskaplike beskerming gestig is, en die lede gedwing om heffings te betaal.

Athene het begin uitbreióoor die see na die ooste, wat hom in botsing met PersiŽ gebring het; en weswaarts oor land, waar hy oorhoop gelÍ het met Peloponnesiese Bond, wat deur Sparta gelei is. 

Lede van die Deliese Bond het gerebelleer. Daar was tallose gevegte, met Athene as die finale oorwinnaar. In 448 vC is ín vredesverdrag met PersiŽ onderteken en in 445 is ín Dertigjarige Wapenstilstand met Sparta gesluit. In 443 het Perikles die Deliese Bond as die Atheense Ryk herorganiseer.

PeriklesPerikles   (LINKS)   het hom nou daarop toegespits om Athene die mooiste stad in Griekeland te maak. Die Parthenon en ander tempels is op die Akropolis opgerig. Perikles het homself met digters, beeldhouers en filosowe omring. Die drama en letterkunde het gedy. Opvoerings van die tragedies van Aeschylus, Sophokles en Euripidesis is deur feitlik die hele bevolking bygewoon.

Trouens, hierdie era is al ''die gedenkwaardigste tyd in die geskiedenis'' genoem. Sů het die groot Engelse digter Shelley in elk geval die tydperk van die geboorte van Perikles tot met die dood van Aristoteles beskryf. Binne die bestek van enkele dekades het Griekeland onder die leiding van die stadstaat Athene so ín bloeitydperk beleef dat diť periode dikwels as die Goue Eeu van die Griekse beskawing bestempel word. Soms word dit egter ook die Tydperk van Perikles genoem, na die man wat destyds oor Athene regeer en so ín belangrike rol in die opkoms van diť stad gespeel het. ín Mens kan sonder vrees vir teŽspraak sÍ dat grondslag vir die Westerse beskawing in diť tyd gelÍ is.

Tog was die ou Griekse samelewing ook afhanklik van slawe. Party was oorlogsgevangenes en ander is weer van slawehandelaars gekoop. Die meeste van die huiswerk in die wonings van ryk Grieke is deur slawe gedoen. Slawe het ook in die silwermyne in Suid-Griekeland gewerk. ín Paar gelukkige slawe sou lone van hul base ontvang het en kon hulself vrykoop. Ander, soos die onderwysers wat die kinders in ryk gesinne onderrig het, kon met respek behandel gewees het, maar die meeste slawe het dit waarskynlik maar bitter swaar gehad.

Ook die Goue Eeu van die ou Grieke kan dus nie werklik as ín goue era vir menseregte in die wÍreldgeskiedenis bestempel word nie. Selfs die ''demokrasie'' van weleer was geen demokrasie soos ons die begrip vandag verstaan nie, al kry ons die woord van hulle af. Trouens, ín groot deel van die Griekse samelewing, onder wie vroue, buitelanders en slawe, kon glad nie stem nie.

Peloponnesiese Oorlog (431-404 vC): Al die belangrike Griekse stede het die uitbreiding van Athene gevrees. Athene en Korinthe het mekaar in 433 gepak. In 431 het Thebe vir Plataea probeer verower, ín stad wat lank reeds met Athene geallieer was, en die hele Griekeland was in ín oorlog gedompel, met Sparta as Athene se belangrikste vyand. In die eerste jaar het Athene verwoed onder Perikles geveg, maar in die tweede jaar het die pes in die stad uitgebreek en baie lewens geŽis. Perikles was self ín slagoffer.

In 421 het Nikias, ín Atheense leier, ín vrede beding wat bedoel was om ín vyftig jaar lange verbond tussen Athene en Sparta te sluit. Pleks daarvan is gevegte hervat onder Alkibiades, die gewetenlose teenstander van Nikias. Athene het ín geweldige aanval op SiciliŽ geloods; dit het rampspoedig geŽindig. Revolusie het uitgebreek en die een regering nŠ die ander het die bewind oorgeneem. PersiŽ het hierdie geleentheid benut om Sparta te help.

Hoewel die Atheners ín paar laaste oorwinnings behaal het, is hul vloot uiteindelik verslaan en die stad beleŽr. Tot oorgawe uitgehonger, moes die Atheners in 404 vC oorgee. Die Athe≠ense Ryk is ontbind en die seŽvierende Sparta het ín groep aristokrate, wart die Dertig Tiranne genoem is, aangestel om oor die verslane stad te heers. Sokrates, die ou filosoof, het hulle openlik trotseer. In die bitterheid van die nederlaag het die Atheners teen hom gedraai en hy is ter dood veroordeel. Thucydides, ín Atheense generaal, het die klassieke geskiedenis van die Peloponnesiese Oorlog beskryf.

Laaste jare van Griekse onafhanklikheid

DIT het nie lank geduur voordat die demokrate in Athene die Dertig Tiranne se val bewerk het nie, en Sparta het geen verdere pogings aangewend om die Atheense regering te oorheers nie. ín Spartaaanse veldtog teen PersiŽ het in 387 vC geŽindig met ín vrede wat Griekeland se uitsluiting uit Klein-AsiŽ beteken het. Sparta se tirannie op die vasteland het baie opstande veroorsaak. In 371 vC het Thebe vir Sparta by Leuctra verslaan, wat die Spartaanse oorheersing permanent beŽindig het.

Thebe het toe sy mag tot in ThessaliŽ, MacedoniŽ en die Peloponnesus uitgebrei. Die Spartane is in 362 nogmaals verslaan by Mantinea, maar die Thebaanse generaal Epaminondas het gesneuwel en die Thebaanse heerskappy was op ín einde.

Athene het baie van sy lewenskrag en sy handel herwin. Hoewel hy nie langer die septer op die politieke terein geswaai het nie, het hy steeds Griekeland op die gebiede van die kultuur en geleerdheid gelei. Dit was die tyd van die filosoof Plato, wie se briljantste leerling die Aristoteles was. Die historikus Xenophon, wat soos Plato ín leerling van Sokrates was, het oor die geskiedenis van hierdie tydperk geskryf.

Voorstellings van Aristoteles, Plato en Sokrates

BO: Wyse manne van Ou Griekeland.

Dionysus die Ouere, heerser van Sirakuse, het oorlog gemaak teen die Carthagers en die beheer oor die grootste deel van SiciliŽ en ín deel van ItaliŽ verkry. Sy ryk het die grootste en sterkste in Europa geword. In sy derde oorlog teen Carthago (383-378 vC) het hy baie grondgebied verloor en sy dood in 367 het die imperiale ambisies van Sirakuse beŽindig.

Philippus en Alexander van MacedoniŽ

WRYWING tussen Athene en sy bondgenote het in 357 vC begin ontwikkel. In 356 is ín Heilige Oorlog deur die ontheiliging van die tempel by Delphi ontketen. Na die noorde was die Macedo≠niŽrs, ín wilde en oorlogslustige volk. Onder hul koning Philippus II, wat die troon in 359 bestyg het, het hulle Griekse kuskolonies oorgeneem en na die suide begin opruk. In 351 het die Atheeense redenaar Demosthenes sy eerste waarskuwings (genaamd Filippika) oor Philippus gerig, maar sy landgenote het nie die gevaar ingesien nie.

Persephone, godin van die lente in die Griekse mitologieIn 346 vC. het Philippus tussenbeide getree om die Heilige Oorlog te beŽindig en hom van ín setel in die Amfiktioniese Raad (ín bond van buurstate) te verseker. Die Atheense filosoof Isokrates het hom in die openbaar genooi om die hele Griekeland onder sy heerskappy te verenig. Athene en ander stede het egter saamgespan om sy opmars te probeer stuit. Die geallieerde magte is in 338 deur Philippus verslaan en die hele Griekse skiereiland is onder sy beheer gebring. Griekeland is in die Bond van Korinthe verenig en in 337 is planne beraam vir ín veldtog teen PersiŽ. Voordat die aanval kon plaasvind, is Philippus vermoor.

Philippus se seun Alexander (later "die Grote" genoem) het die Griekse en Macedoniese leŽrs in ín massiewe oorlogsmag verenig en Klein-AsiŽ in 334 binnegeval. In die volgende tien jaar het hy die hele Persiese ryk verower, wat lande aan die oostekant van die Middellandse See so ver as Egipte ingesluit en landwaarts so ver as IndiŽ gestrek het. NŠ Alexander se dood in 323 vC is sy ryk verdeelómaar deur sy toedoen was ín Hellenistiese kultuur reeds regoor die oostelike Middellandse See-gebied gevestig.  

Die Hellenistiese Tydperk

ALEXANDER se ryk het drie belangrike Hellenistiese koninkryke gewordóEgipte onder die PtolemieŽ (323-30 vC), SiriŽ onder die Seleucide (312-64 vC) en MacedoniŽ en Griekeland onder die Antigonide (306-168 vC). Die Griekse kultuur het in die nuwe Hellenistiese stede soos AntiochiŽ in SiriŽ en AlexandriŽ in Egipte floreer.

In Griekeland self het die stede geleidelik by twee federasies ingeskakelódie Etoliese Bond in die noorde en die AcheÔese Bond in die Peloponnesus. Athene, steeds die Griekse sentrum van geleerdheid, en Sparta het onafhanklik van die bonde gebly.

In ItaliŽ het Rome reeds die toonaangewende mag geword. Hy het Griekse stede op die Italiaanse hoofland verower en opgeruk om ook SiciliŽ in te palm. In Sirakuse het die wetenskaplike Archimedes etlike oorlogsmasjiene ter verdediging van sy stad ontwerp, maar die Romeine het dit in 212 vC ingeneem. Rome was nie gretig om Griekeland te annekseer nie, maar nŠ vier oorloŽ wat deur twiste tussen Griekeland en MacedoniŽ veroorsaak is, is die twee lande in 146 vC tot Romeinse provinsies verklaar.

Griekeland onder die Romeinse Ryk

KORINTHE is in 146 vC in die finale veldtog van Romeinse verowering verwoes en Thebe se grondgebiede is gekonfiskeer. Athene en Sparta is egter onafhanklik gelaat. Vir die Romeine was Athene steeds die sentrum van geleerdheid en kultuur. Die Romeine het die Griekse leiding in intellektuele en artistieke aangeleenthede erken en op prys gestel. Griekse slawe is as onderwysers gebruik, terwyl die Romeinse adel die Griekse filosofie gretig aanvaar het.

In die eerste eeu vC het die Parthiese koning Mithridates VI die grootste deel van Klein-AsiŽ van Romeinse beheer bevry en Griekeland aangemoedig om te rebelleer. Die Romeinse generaal Sulla het Athene in 86 vC verower en die vrede in die res van die land herstel. Rome, wat toe in sy tydvak van ryksopbou was, het steeds ooswaarts opgeruk en spoedig die hele Hellenistiese wÍreld besit.

Vir die eerste keer in sy geskiedenis het vrede nou in Griekeland geheers. Die land, verniel en verarmd, is stadig deur die Romeine opgebou. Die Griekse stede in Klein-AsiŽ het hul voorspoed veel vinniger herwin. In 286 nC het keiser Diocletianus die Romeinse Ryk vir administratiewe doeleindes in twee dele verdeel. Griekeland was in die oostelike deel, wat later as die Bisantynse Ryk bekend gestaan het.

Hoofbron vir teks: New Standard Encyclopedia
  

Moderne Griekeland
  
BO en REGS: Die rustige moderne Griekse dorpies rep, oppervlakkig beskou, weinig van die land se onstuimige verlede. Maar by die ruÔnes van vergange eeue kan 'n mens jou maklik verbeel dat jy steeds die skimme van 'n roemryke tyd sien rondwaal.
 
Foto regs: FREEPHOTO
Moderne Griekeland

Klik hier om terug te keer na die inhoudsblad