’n Ster-aanbieding van Mieliestronk.com 

500 plus

Meer as ’n halwe
 duisend

Afrikaanse idiome
met hul verklarings
  

Klik op skakel vir die afdeling van jou keuse:

Afd. 1
A--D 

Afd. 2
E--J 

Afd. 3
K--R 

Afd. 4
S--Y


Afdeling 3 (K—R)  

K

Iemand aan die kaak stel — iemand se skande, bedrog, oortreding openbaar.

Iemand kaal uittrek — iemand beroof van alles wat hy besit.

Hoe kaler hoe rojaler — hoe armer hoe spandabelriger.

Hoe kaler jonker hoe groter pronker — hoe die minder vermoλnd iemand is hoe meer spog hy.

Iemand kaalkop die waarheid sκ — iemand reguit berispe.

Oop kaarte speel — eerlik met iets uitkom; openlik sκ wat aan die gang is.

Hy dink hy’s kaas (en dan is hy nog nie eens dikmelk nie) — hy dink hy is alte waffers; hy dink hy is vreeslik belangrik.

Die kalf is in die put — die werk moet dringend gedoen word al is dit ons op hierdie tydstip nie geoorloof om dit te doen nie, veral gesκ van iets wat noodwendig op ’n Sondag (die rusdag) moet klaar kom.

Nie onder ’n kalkoen uitgebroei  wees nie — nie so dom wees soos ander miskien sal dink nie.

Iemand kapittel (die kapittel voorlees, oor die kole haal, die kop was, voor stok kry, roskam, die leviete voorlees of die leviete lees) — iemand ernstig berispe.

Die kar voor die perde span — agterstevoor te werk gaan.

Vir iemand die kastaiings uit die vuur haal — die moeilike, onplesierige, gevaarlike of vuil werk vir ’n ander doen.

Geen kat se kans hκ nie — feitlik geen kans hκ nie.

As die kat weg is, is die muis baas — as die baas (die ouers) weg is, maak sy werkers (die kinders) nes hulle wil

So min van iets weet as ’n kat van saffraan— geen kennis hoegenaamd van iets hκ nie.

Dis nie ’n kat om sonder handskoene aan te pak nie — dis ’n gedugte, moeilike teenstander.

Die kat uit die boom kyk — dinge eers goed deurkyk voordat jy iets aanpak (byvoorbeeld voordat jy ’n transaksie beklink).

Die kat in die donker knyp — in die geheim stoutighede aanvang.

’n Kat in die sak koop — deur ’n verkoper bedrieg word wanneer jy iets koop.

Snags is alle katte grou — alle meisies is eenders in die donker.

’n Kaapse draai — ’n wye draai.

’n Keel opsit — aan die skreeu gaan.

Die keersy van die penning (of die medalje) — die ander (donker) kant van die saak.

Dis klaar met kees — dis klaarpraat; daar is niks meer aan te doen nie.

Nie vir iemand kan kers vashou nie — deur hom ver oortref word.

Sy kierang sal braai — sy oneerlikheid sal geopenbaar word.

Die kind met die badwater uitgooi — die goeie van ’n saak saam met die slegte verwerp.

Geen kind of kraai hκ nie — niemand hκ om voor te sorg nie.

Die kinderskoene ontgroei — nie meer ’n kind wees nie.

Vir iemand ’n klip uit die pad rol — iemand ’n groot guns bewys.

Hy het die klok hoor lui, maar hy weet nie waar die bel hang nie — hy weet daar so iets van, maar snap tog nie waaroor dit alles gaan nie.

Dit gaan klopdisselboom — dit gaan voorspoedig.

Nie die kloutjie by die oor kan bring nie — nie kan uitwerk hoe dinge eintlik inmekaar steek nie.

Kluitjies verkoop — leuens vertel.

Iemand met ’n kluitjie in die riet stuur — iemand met mooipraatjies afskeep.

Die kluts kwyt wees — van die spoor af wees; in die war wees.

Iemand knolle vir sitroene verkoop — iemand met mooipraatjies allerhande dinge laat glo.

Die koeλl is deur die kerk (en die koster is gekwes) — dit is klaar gedoen en niks kan nou nie meer gedoen word om die saak te verander nie.

Hy is nie so groen dat ’n koei hom sal vreet nie — hy is nie so dom as wat ’n mens dink nie.

Dis ’n waarheid soos ’n koei — dis iets wat baie vanselfsprekend is.

Ou koeie uit die sloot grawe (of haal) — ou griewe, skandes of moeilikhede weer oprakel.

Oor koeitjies en kalfies gesels — sommer oor alledaagse dingetjies praat.

Koffie drink soos die kan hom skink — tevrede wees met wat jy kry.

Hy het van Koerland se vleis geλet — hy is baie lui.

Kolmuis vreet wasgoed -- gesκ van iemand wie se broek styf tussen die boude intrek.

Die kool is die sous nie werd nie — die beloning is nie al die moeite werd nie.

Hy sal sy kop stamp (sal sy rieme styfloop, dit sal hom suur bekom, hy sal hom vasloop) — groot moeilikhede wag op hom weens dit waarmee hy besig is.

Jou kop in 'n bynes steek — jou met ’n saak bemoei wat jou in groot moeilikheid gaan dompel.

Jou kop op ’n blok sit dat iets waar is — so seker van iets wees dat jy jou kop sal laat afkap as dit nie so is nie.

Doller as kop-af kan dit nie — ’n mens is maar een dood skuldig; niks kan erger wees as die heel ergste nie.

Jy het self nog groen koring op die land — moenie ander mense se groot kinders kritiseer nie, want jou kinders is nog klein en jy kan nie waarborg dat hulle nie ook verkeerd sal gaan wanneer hulle groot is nie.

Kortgebaker,  kortgebonde, kort van draad wees — gou kwaad word, opvlieλnd wees.

Met die kous oor die kop tuiskom — met skade en skande huis toe kom.

Boeke te kus en te keur — baie boeke.

Vol kwinte wees — vol fiemies, grille wees.

Die kreeftegang gaan — agteruit gaan.

L

Die lakens uitdeel — die baas speel.

’n Lansie vir iemand breek — ’n gunsie of ’n goeie woordjie vir iemand doen.

Groot lantern, weinig lig — gesκ as iemand in jou lig staan.

’n Laatperskegesig — ’n suur en onvriendelike gesig.

Ek laat my dit nie vertel nie — dit sal ek nie glo nie.

Hy lag of hy betaal word — hy lag baie lekker.

Ek lag my ’n boggel (’n ertjie, ’n papie, ek lag my siek, ek lag my dood, ek lag my slap) — ek lag vreeslik.

Land en sand aanmekaar praat — sonder ophou oor allerhande dinge praat.

Dis so lank as wat dit breed is — dis om ’t ewe.

Ou kalant, lank in die land — gesκ van ’n vernuftige mens met baie ervaring; ook gesκ van iemand wat slu en listig is.

Hoe later hoe kwater — hoe later dit word, hoe erger gaan dit.

So reg in die leeu se bek — so reg in die moeilikheid.

Die leeueaandeel kry — die grootste, die belangrikste gedeelte ontvang.

Hulle is legio — daar is ’n baie groot menigte van hulle.

Lekker is net ’n vinger lank — plesier is maar kort van duur.

Die lendene omgord — klaarmaak vir die stryd of werk.

Lepel in die dak steek (bokveld toe gaan) — doodgaan.

Al loop die leuen nog so snel, die waarheid agterhaal hom wel — ’n leuen word altyd ontdek.

Lieg en bedrieg — baie oneerlik wees.

Die lier aan die wilger(boom) hang — ophou met dig (ophou met musiek maak).

In ligte laaie — in volle vlam.

Laat jou linkerhand nie weet wat jou regterhand doen nie — doen iets goeds sonder om dit vir almal te vertel.

Iemand met twee linkerhande — iemand wat baie onhandig is.

Nie links wees nie en iets doen — die taak dadelik aanpak.

Dis op almal se lippe — almal praat daarvan.

Iemand die loef afsteek — iemand oortref of sy plan verydel.

Lont ruik — agterdogtig raak.

Jou lyf wegsteek — skelm wees en nie jou deel doen wanneer daar gewerk moet word nie.

In lewende lywe — in eie persoon.

M

Jy kan dit maar op jou maag skrywe (en met jou hemp doodvee [of afvee]) — daar sal niks van kom nie.

Wie nie pas op sy tyd is sy maaltyd kwyt — as jy laat kom vir ete, kry jy nie kos nie.

Met die maan gepla wees (’n krakie of ’n streep hκ, van lotjie getik wees, nie al jou varkies in die hok hκ nie) — nie reg wys wees nie.

Met die maat waarmee julle meet, sal weer vir julle gemeet word — soos ons ander mense behandel, sal ons ook behandel word.

Elke man soen sy vrou op sy manier — elke mens doen ’n ding op sy eie wyse.

Self sien hoe jy die mas opkom — self sien dat jy die taak gedoen kry.

Die inwendige mens versterk — eet.

Op hierdie mes kan ’n mens Kaap toe ry — hierdie mes is baie stomp.

Moedersielalleen — heeltemal alleen.

Tussen die lepel en die mond val die pap op die grond — ’n mens moet nooit te seker van iets wees nie.

As jy nie daardie mond gehad het nie, het die kraaie lankal jou oλ uitgepik — jy kan darem baie praat, jy is darem baie glad met jou mond (met jou tong).

Iemand na die mond praat — iemand vlei.

Hy maak ’n skoorsteen van sy mond — hy rook baie.

Iemand die mond snoer — iemand laat ophou praat.

Jou mond verbypraat (verbrand) — iets sκ wat jy eintlik nie moes gesκ het nie.

Bitter in die mond maak die hart (of die maag) gesond — toe maar, die medisyne wat so sleg smaak, is eintlik baie goed vir jou; of die onaangename dinge wat jy nou ervaar, gaan jou ’n sterker mens maak.

Die mτrestond het goud in die mond — soggens vroeg kry jy baie dinge gedoen.

As die muis dik is, is die koring bitter — as ’n mens genoeg geλet het, smaak die lekkerste kos nie meer lekker nie.

Haar kop is vol muisneste — sy is so verlief dat sy net die hele tyd aan haar kκrel dink.

In die middel van die wκreld wees — radeloos wees, nie weet wat om te doen nie.

Klein muisies het groot ore — kinders luister fyn en ’n mens moet versigtig wees wat jy voor hulle sκ.

Murg in jou pype hκ — sterk en daadkragtig wees.

N

’n Draad vir elke naald hκ — altyd reg wees met ’n antwoord.

Iemand naaldsteek — probeer agterkom hoe iemand voel of hoe hy dink oor ’n saak; ook iemand inlig of waarsku.

Deur jou nek vir iets betaal — baie duur daarvoor betaal.

Deur jou nek praat — onsin praat.

Iemand ’n nekslag toedien — iemand iets aandoen wat hom heeltemal verpletter.

Die snuf in die neus kry — onraad bemerk, iets agterkom.

Dis neusie verby — die kans is verby; die gulde geleentheid is verlore.

Wie sy neus skend, skend sy aangesig — wie sy familie benadeel, benadeel homself.

Dit kom uit Noag se ark — dit is baie oud.

Jy kan maar op my nommer druk as jy hulp nodig het — jy moet maar net sκ dan help ek jou.

’n Noot laer sing — nie meer sulke hoλ eise stel nie.

Werk, hardloop, ens. dat die kromme note jou haal — baie hard werk, hardloop, ens.

Noustrop trek — baie swaar kry.

Dis van nul en gener waarde — dit beteken absoluut niks nie, dit het hoegenaamd geen waarde nie.

O

’n Ogie oor iets of iemand hou — sorg dat iets veilig is of dat iemand versorg is.

Dis olie op die vuur — dit maak dinge erger.

Jou nie onbetuig laat nie — die taak fluks aanpak en wys waartoe jy in staat is.

Sy loer al oor die onderdeur — sy begin in kκrels belang stel.

Uit die oog, uit die hart — iemand wat weg is (nie binne sig is nie) word maklik vergeet.

Iemand se oogappel  — iemand se besondere gunsteling (byvoorbeeld sy enigste dogter).

Opgang maak — vooruitgaan.

Jy kan mielies in sy ore plant — sy ore is vuil.

Jou oorhoeks werk — jou oorwerk.

Oorhoop lκ (of oorhoeks raak) met iemand  — rusie hκ met iemand.

Gou oorsuiker (na die bure toe) — ’n vinnige besoekie (aan die bure) bring.

Iemand die ore van die kop praat — irriterend babbel by iemand.

Die ore spits — met groter aandag luister.

Die ore laat hang — mismoedig wees.

Jou ore uitleen — na allerhande praatjies luister.

Dit gaan orrelstryk — dit gaan baie goed; alles verloop uitstekend.

Van die os op die esel (van die os op die jas) — gesκ deur ’n spreker voordat hy die huidige gespreksonderwerp los en iets heeltemal anders aanroer.

P

Pa staan vir iets — die verantwoordelikheid daarvoor aanvaar.

Dit staan soos ’n paal bo water (dat sy die mooiste meisie in die klas is) — sy is duidelik en ongetwyfeld (die mooiste meisie in die klas).

Die breλ pad — die pad na die verderf.

Die smal pad — die pad na die ewige lewe.

’n Padda in die keel hκ — hees wees.

Van ’n padda vere probeer pluk — die onmoontlike probeer vermag (soos om geld van iemand te probeer kry wat geen sent op sy naam het nie).

Nie vir koue pampoen skrik nie — nie deur kleinighede van stryk gebring of ontstel word nie

As dit pap reλn, moet jy skep — benut die geleentheid terwyl dit daar is.

Jou ouma die paplepel leer vashou — iemand iets probeer leer wat eintlik meer van die saak weet as jy.

Iemand met die paplepel voer — iemand werktuiglik en bietjie vir bietjie iets leer; ook iemand aan die lewe hou met aalmoese.

My geheue speel my parte — my geheue laat my in die steek.

’n Gegewe perd moet jy nie in die bek kyk nie — ’n geskenk moet jy nie kritiseer nie.

Jou pκrels voor die swyne werp — iets vir iemand doen wat dit nie waardeer nie of wat nie werd is om sσ deur jou gehelp te word nie; ook iets moois of kosbaars vir iemand gee wat dit nie kan waardeer nie.

Die perke oorskry — te ver gaan.

Bly sit met die gebakte pere — bly sit met ander se moeilikheid.

’n Bitter pil om te sluk — ’n moeilike ding om te verwerk.

Gee ’n man die pinkie, dan vat hy die hele hand — gesκ van iemand wat alles wil hκ as jy hom iets gee.

Dieselfde poeding met ’n ander sous — dieselfde ding in ’n ander vorm.

Al is ’n pot nog so skeef, hy kry ’n deksel  — die lelikste mens kry tog iemand om mee te trou.

Die pot verwyt die ketel (dat hy swart is) — ander word berispe vir foute wat jy self maak.

Praatjies vul geen gaatjies nie — met ’n blote gepraat rig ’n mens nie veel uit nie.

Is Saul ook onder die profete? — skertsend gesκ as jy iemand in ’n kring (veral in goeie geselskap) aantref waar jy hom nie verwag nie.

R

Jou  rammetjie-uitnek hou — jou grootman, windmakerig of parmantig hou.

Eie reg gebruik — iets sonder wetlike goedkeuring doen.

Hy is altyd links van die regering — hy is altyd teen die stroom op.

Polities taamlik regs wees — polities neig om konserwatief te wees.

Iemand met twee regterhande — iemand wat baie handig is.

Daardie persoon is my regterhand — daardie persoon is my belangrikste hulp, my troue steun.

’n Renons in iemand of iets hκ— ’n groot teλsin in iemand of iets hκ.

’n Reputasie hκ — ’n slegte naam hκ.

Die rieme neerlκ — weghardloop, die loop neem.

Jou rieme styfloop — in die moeiilkheid beland.

’n Riemtelegram — ’n ongegronde gerug.

Rinkink — baljaar, te kere gaan.

Alle paaie lei na Rome — ’n mens kan jou doel op verskillende maniere bereik; of dit is so ’n belangrike plek dat alle paaie soontoe lei.

Rome is nie in een dag gebou nie — ’n groot werk kom nie gou tot stand nie.

Die ronde waarheid — die volle waarheid.

Hoe rooier hoe mooier — rooi trek aandag.

Geen rook sonder vuur nie (daar is nooit ’n rook nie of daar brand ’n vuurtjie, waar ’n rokie is, moet ’n vuurtjie wees) — in elke gerug is daar ’n kiem van waarheid.

Vroeg ryp, vroeg rot — kinders wat te gou grootword, is ook gou niks werd nie.

Iemand rot en kaal steel — al die besittings van iemand steel.

Jou oor ’n dooie rot verheug — oorhaastig bly wees oor iets; bly wees oor iets wat tog nie gaan gebeur nie; bly wees oor iets nietigs in die waan dat dit iets belangriks is.

Iemand in die rug steek — iemand in die geheim benadeel.

My rug is breed — ek kan baie laste dra; ek kan baie verdra.

Iemand rugsteun — iemand sterk ondersteun.

Klik op skakel om te beweeg na die afdeling van jou keuse:

Afd. 1
A--D 

Afd. 2
E--J 

Afd. 3
K--R 

Afd. 4
S--Y 


Klik hier om terug te keer na die inhoudsblad